Thêm nước chanh đúng cách vào món ăn ngày Tết giúp cân vị, giảm ngấy và hỗ trợ tiêu hóa, nhưng cần dùng điều độ để tránh ảnh hưởng dạ dày.
Những ngày Tết, mâm cơm gia đình thường dày đặc các món giàu đạm, nhiều chất béo như thịt kho, giò chả, bánh chưng, nem rán. Ăn ngon miệng nhưng cũng dễ đầy bụng, khó tiêu. Trong bối cảnh đó, nước chanh, nếu được sử dụng hợp lý trong chế biến có thể trở thành “trợ thủ” giúp bữa ăn nhẹ nhàng hơn mà vẫn giữ trọn hương vị truyền thống.
Dùng nước chanh để cân vị, giảm ngấy cho món ăn truyền thống
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, vị chua tự nhiên của chanh giúp kích thích tuyến nước bọt và dịch tiêu hóa, từ đó hỗ trợ quá trình tiêu hóa thức ăn giàu chất béo. Trong ẩm thực ngày Tết, nước chanh thường được dùng để pha nước chấm, trộn gỏi, nộm, hoặc rưới nhẹ lên các món chiên, rán nhằm “cắt ngấy”.
Một số cách sử dụng phổ biến gồm: pha nước mắm chanh ớt ăn kèm nem rán; thêm vài giọt nước chanh vào món salad rau củ; trộn gỏi gà, gỏi tôm với chanh thay cho giấm công nghiệp. Cách làm này không chỉ tạo vị tươi mát mà còn giúp món ăn dậy mùi tự nhiên.
Tuy nhiên, cần lưu ý không cho nước chanh vào món ăn khi đang đun ở nhiệt độ cao quá lâu, bởi vitamin C trong chanh dễ bị phân hủy. Thời điểm phù hợp nhất là nêm nếm sau khi món ăn đã hoàn thiện hoặc trước khi dùng.
Lợi ích sức khỏe có thật, nhưng không nên lạm dụng
Bà Frances Largeman-Roth, chuyên gia dinh dưỡng người Mỹ, tác giả nhiều cuốn sách về ăn uống lành mạnh và là cộng tác viên của Đại học Cornell (Hoa Kỳ), cho biết: “Nước chanh giúp tăng hương vị món ăn mà không cần thêm nhiều muối hay chất béo. Đây là lợi thế cho tim mạch và tiêu hóa nếu sử dụng điều độ”.
Theo bà, việc thêm nước chanh vào món ăn có thể hỗ trợ hấp thu sắt từ thực phẩm thực vật, đồng thời giúp bữa ăn dễ ăn hơn, đặc biệt với người lớn tuổi. Tuy vậy, bà cũng nhấn mạnh nước chanh không phải “thần dược” và không nên bị hiểu sai thành giải pháp thanh lọc hay chữa bệnh.
Trong thực tế lâm sàng, nhiều người có thói quen lạm dụng chanh, đặc biệt là dùng nước chanh đậm đặc hoặc ăn quá nhiều món chua trong thời gian ngắn. Điều này có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày, làm nặng thêm các triệu chứng trào ngược, viêm loét dạ dày – tá tràng, nhất là trong những ngày ăn uống thất thường dịp lễ Tết.
Các bác sĩ khuyến cáo, người có tiền sử đau dạ dày, rối loạn tiêu hóa nên dùng nước chanh với lượng vừa phải, tránh lúc đói và không pha quá chua. Trẻ nhỏ cũng không nên ăn nhiều món có vị chua đậm.
Tết là thời điểm sum vầy, thưởng thức ẩm thực truyền thống. Việc thêm nước chanh vào món ăn, nếu hiểu đúng và dùng đúng, có thể giúp bữa cơm ngày Tết trở nên cân bằng, nhẹ nhàng hơn. Điều quan trọng vẫn là giữ sự chừng mực, đa dạng thực phẩm và lắng nghe cơ thể mình – đó mới là cách ăn Tết khỏe mạnh và bền lâu.
